וואָס זעען די אויגן דורך שמייכל! --

What do the eyes see through the smile? —

Work 359 of 440

Pages 421-422. Continuation of 'Volkns ahintern vald': eyes see 'Goyrl' (Fate — Hebrew 'goral') through smile. Fate will open 'tir un toyer' (door and gate) of forbidden land — what fools call 'toyt' (death) is joyous meeting. Sun setting — 'eyn halbe sho nokh' (half hour left). Poet becomes nature: 'Ikh bin feld. Ikh bin groz. Ikh bin shteyn' (I am field, grass, stone). Erases self from 'zikorn' (memory). May return to home threshold, touch walls — 'mer gornisht' (nothing more). Dissolve to 'urkraft' (primal force). 'Genug tsu zayn kheshbn' (enough to be reckoning — Hebrew 'cheshbon'). Enough to be 'kavone, tave' (intention, desire — Hebrew 'kavvanah', 'ta'avah'). Questions escape. Murmurs: still a poet? Drags 'horb nforim' (heap of corpses), bones from 'lider fun toyte' (songs of dead). Name's sounds twist like 'keytn' (chains), longing like 'fetlip' (noose). Blasphemes body: 'zind. Druk. Tume' (sin, pressure, impurity — Hebrew 'tum'ah'). Body as 'tsilbret far paynigung' (target for torture). Strike with thorns, axe. Has infected beloved with 'sine' (hatred — Hebrew 'sinah'), 'sfeykes' (doubts — Hebrew 'sefeikot'). Words scatter like 'hogl fun shtekhike negl' (hail of sharp nails). End of 'Volkns ahintern vald' (Clouds Behind the Forest): calls on 'khaye in mentsh' (beast in man) to arise — 'toyzntyorike' (thousand-year-old). 'Farnikhtung... mord, fartilikung' (annihilation, murder, extermination) — 'der sof kumt' (the end comes). Father passed on 'royte rtsikhe' (red murder — Hebrew 'retzichah'), mother gave 'shtume lipn' (mute lips), 'grabldike hent' (groping hands). Takes beloved's life — 'vos loz ikh dir iber?' (what do I leave you?). Sun has half hour. Clouds impale on treetops 'vi baykher oyf... shpiyen' (like bellies on spears). Sky turns red. 'Bashefer' (Creator) descends with torn-open body, 'ingeveyd' (entrails) visible, wound seething. Creator shows 'shtiln un vaykhn gutmut' (quiet, gentle kindness). Descends, stretches over poet 'vi a froy' (like a woman), licks blood 'vi a khaye — a muter' (like an animal — a mother), 'vi a gevinerin' (like a she-beast giving birth). Poet reborn — 'reyekh fun trakht, fun geburt' (scent of pregnancy, birth). 'Nokhamol bashhafn... a tsveytn mol geboyrn' (created again, born a second time). Ends crying: 'Bashefer — bashefer!' Powerful closing vision of divine mothering, rebirth through blood.

Yiddish Original

וואָס זעען די אויגן דורך שמייכל! --

גורל. ה 77

און וואַרהאַפטיק זאַג איך : --- אַממּל וועט דער גורל צעעפענען טיר און טויער,

וועט צנצינדן פּאַר אונדו אַלע פייערן פון זיין לאַנד דעם פּאַרבאָטענעם,

און מיר וועל"ן מיטן שמייכל אַריינקומען געזיכט צו געזיכט און לייב צו לייב אין גענענונג,

און נאַרישע מענטשן וועלן רופן אונדוער שמייכל און פרייען אַריינקומען: | טויט.

נעכטן אין דער צייט איז פאַרגאַנגען די זון. ‏ פאַרגייט זי היינט ווידער ווי נעכטן.

פעלד. ‏ וואַלד. ‏ ווילדע שטיינער קריכן איינער איבערן אַנדערן.

און איבער זיי קריכט דאָס ליכט פון אָוונט און יאָנט זיי, טרייבט זיק

און איך הער ווי דאָס אָוונטליכט שרייט צו זיי: גיכער, גיכער!

די זון האָט צו לעבן איין האַלבע שעה נאַך. | ניט מערער.

און איך המב דען מער ווי אַ האַלבע שעה 1 איך געדקער איצט צו קיינעם.

איך בין פעלד. ‏ איך בין גראַז. ‏ איך בין שטיין. ‏ און -- איך מעק-אויס זיך אַליין פון זיכרון.

איך וועל, ווען עס איז, אפשר, צו דער שוועל פון מיין היים אַמאֶל קומען.

כ'וועל פּאַרבייגיין און צוגיין. ‏ אַז די טיר וועט זיין אָפן. וועל איך אַריינגיין.

וועל דורכגיין די צימערן. >נרירן די ווענט, און -- מער גאַרנישט.

וועל זיך צורירן ווי א ווינט, ווי א שטויב, און זיך לאָזז צוריקגיין

צו אורקראַפט, צו וואַלד, צו זון, צו ווינט. -- -- -- גענוג צו זייץ חשבוך.

גענוג צו זיין הונגער, כוונה, תאווה. מאַן, פרוי, פאַָטער, מוטער.

גענוג צו זיין וואָרטי 77 --

אועקגיץ 77 הח ה רד 7

וואוהין ?

זאָל איך *לויפן --- אָנטלויפן. --

פון וועמען +

מיינע ליפן מורמלען :

-- צי בין איך ניט מער קיין פּאָעַט ? און צי שלעפ איך אויף מיינע פלייצעס אַ האָרב נצפר,

אַן אָנגעפילטע טאַרבע מיט קנאַכן און ביינער פון לידער פון טויטע! --

איך נעם אויסזינגען די קלאַנגען פון דיין נאָמען, בער די קלאַנגען פּאַרדרייען מיך

ווי רינגען פון קייטן, און מיין בענקשאַפט נעמט מיך אַרום ווי א פעטליפ.

איך נעם לעסטערן : -- גוף. ‏ וואָס איז גוף1 -- צי מיינער, ניט מיינער, --- ווער דאַרף איבם 1

לייב --- זינד. = דזוזק. | טומאה. א אַ צילברעט פּאַר פייניקונג. = וואונדן.

צעשטעך אים מיט דאָרן, דעם גוף, דערלאנג אים מיט אַ האַק מיט א טעמפער,

זייל ער איז אַלליין דאָרן. ‏ אַליין -- האַק. אַליין -- פּאַראַכטונג און לעסטערונג.

און ווער זאֶל ליב הזמבן און לייטערן, אַז אויך דיך האָב איך אַנגעטיילט מיט שנאהו --

אַז אויך דיך האָב איך אַנגעפילט מיט טרויער, מיט ספקות און וואַקלעניש,

און מיינע אייגענע ווערטער צעשיטן זיך איבער מיר ווי אַ האַגל פון שטעכיקע נעגל.

-- זל אויפשטיין די חיה אין מענטש! -- שטיי-אויף. שטיי-אויף, טויזנטיאָריקע !

מיט די נעגל אין אייגענעם פלייש אַריין, אין געזיכט אַרִיין! שטיי-אויף, עלנט!

שטיי-אויף, פּאַרניכטונג! שטיי-אויף, מאָרד, פּאַרטיליקונג! -- דער סוף קומט!

מיין טאַטע דהאַט מיר איבערגעגעבן רויטע רציחה, דאַרן לייב און שפיציקע אויגן,

מיין מאַמע האָט מיר איבערגעגעבן שטומע ל"יפן און גראַבלדיקע הענט,

וואָס צעפליקן די טעג און די יאָרן ווי צעסמאַליעטע פעדערן --

און דו -- דיין לעבן נעם איך צו, און ווּאָס לאֶז איך דיר איבער+

וואָס לאָז איך דיר איבער

די זון חאָט צו לעבן איין האַלבע שעה. -- ניט מערער.

וואַלקנס אַהינטערן וואַלד דערנעענטערן זיך צו די שפיצן פון די ביימער,

שטעכן זיך אַרויף אויף זיי, ווי בייכער אויף אזנגעשאַרפטע שפיון.

רויט פּאַרגיסט זיך דער הימל. און עס נידערט אַרונטער אַליין דער באַשעפער

מיט אַן אויפגעעפנט אויפגעריסן לייב, אַז עס זעט זיך זיין גאַנצע אינגעווייד,

עס שמעקט פון אים מיט געזאַלצענער היץ, און עס זידט דאס געשריי פון זיין וואונד.

-- באַשעפער, זאַג איך, דו גייסט דאַך אָפ מיט בלוט. | צי שטאַרבסטו, באַשעפער 1

אָבער אָנשטומט צו דערזען אויף זיין פנים אַן אויסדרוק פון ווייטיק צעקרימטן,

דערזע איך גאַר שטיל"ן און ווייכן גוטמוט, און אָנשטאָט מיר צו ענטפערן --

לאָזט ער זיך נידערן אַרונטער כמעט ביז צו דער סאַמע ערד צו,

איך גיב זיך אַ ריס צו אים, וויל אים זאזנכאַפן ביי א ברעג פון א פינגער. --

-- באַשעפער, זאַג איך, דו פּאַרגיסט מיך מיט בלוט, -- צי שטאַרב איך, באַשעפער? -

און, ווידער, אָנשטאָט מיר צו ענטפערן, ציט ער זיך אויס איבער מיר,

פאַלט צו מיט זיין פנים צו מיינעם, אַזוי וו אַ פרוי,

און נעמט אומפירן מיט די ליפן מיט זיינע איבער מיין גאַנצן גוף,

און איך פיל אַזאַ הייסן ברי. ווי פון א לעקנדיקער צונג, איבערן לייב מיר

גייט אובם די צונג און לעקט אָפ דוס בלוט, ווי אַ חיה --- אַ מוטער,

ווי א געווינערין לעקט אָפ דאס בלוט פון איר נאָרזוואָס געבוירענעם קינד.

איך עפן מיינע אויגן, איך זע: די זון איז שוין לאַנג אַוועק. און דער וואַלד

האָט זיך צוגערוקט נעענטער צו מיר, ווי אַ שומר, און שרייט מיט פל-יגלדיקע קולות. =

דער ריח פון גאָטס אויפגעריסן לייב הערט זיך פון מיר און פון דער ערד אַרוּם,

ריח פון טראַכט, פון געבורט. --- אָט דאָ אין מיטן פון דער וועלט

ביים ברעג פון אַ וואַלד, האָסטו מיך נאָכאַממל באַשאַפן. באַשעפער,

האָסטו מיך אַ צווייטן מאָל, אַ צווייטן מאֶל געבוירן.

געבוירן און איבערגעלאָזט ליגן מיט שפורן פון בלוט אויף מיון פנים -- --

--- באַשעפער --- באַשעפער ! 77 7

418

Transliteration

Vos zen di oygn durkh shmeykhl? —

Goyrl. — —

Un vorhaftik zog ikh: — Amol vet der goyrl tseefenen tir un toyer,

vet ontsundn far undz ale fayern fun zayn land dem farboetenem,

un mir veln mitn shmeykhl araynkumen gezikht tsu gezikht un layb tsu layb in gegnung,

un narishe mentshn veln rufn undzer shmeykhl un frayen araynkumen: toyt.

Nekhtn in der tsayt iz fargangen di zun. Fargeyt zi haynt vider vi nekhtn.

Feld. Vald. Vilde shteyner krikhn eyner ibern andern.

Un iber zey krikht dos likht fun ovnt un yogt zey, traybt zey.

Un ikh her vi dos ovntlikht shrayt tsu zey: gikher, gikher!

Di zun hot tsu lebn eyn halbe sho nokh. Nit merer.

Un ikh hob den mer vi a halbe sho? Ikh geder itst tsu keynem.

Ikh bin feld. Ikh bin groz. Ikh bin shteyn. Un — ikh mek-oys zikh aleyn fun zikorn.

Ikh vel, ven es iz, efsher, tsu der shvel fun mayn heym amol kumen.

Kh'vel farbaygyen un tsugyen. Az di tir vet zayn ofn, vel ikh arayngyen.

Vel durkhgeyn di tsimern, berirn di vent, un — mer gornisht.

Vel zikh tsurirn vi a vint, vi a shtoyb, un zikh lozn tsurikgeyn

tsu urkraft, tsu vald, tsu zun, tsu vint. — — — Genug tsu zayn kheshbn.

Genug tsu zayn hunger, kavone, tave. Man, froy, foter, muter.

Genug tsu zayn vort. — —

Avekgeyn — — — — —

Vuhin?

Zol ikh loyfn — antloyfn. —

Fun vemen?

Mayne lipn murmlen:

— Tsi bin ikh nit mer keyn poet? Un tsi shlep ikh oyf mayne flaytses a horb nforim,

an ongefiltse tarbe mit knakhn un beyner fun lider fun toyte! —

Ikh nem oyszingen di klangen fun dayn nomen, ober di klangen fardreyen mikh

vi ringn fun keytn, un mayn benkshaft nemt mikh arum vi a fetlip.

Ikh nem lestern: — Guf. Vos iz guf? — Tsi mayner, nit mayner, — ver darf im?

Layb — zind. Druk. Tume. A tsilbret far paynigung. Vundn.

Tseshtech im mit dorn, dem guf, derlang im mit a hak mit a temper,

vayl er iz aleyn dorn. Aleyn — hak. Aleyn — farakhtung un lesterung.

Un ver zol lib hobn un laytern, az oykh dikh hob ikh ongeteilt mit sine? —

Az oykh dikh hob ikh ongefilt mit troyer, mit sfeykes un vaklenish,

un mayne eygene verter tseshitn zikh iber mir vi a hogl fun shtekhike negl.

— Zol oyfshteyn di khaye in mentsh! — Shtey-oyf, shtey-oyf, toyzntyorike!

Mit di negl in eygenem flaysh arayn, in gezikht arayn! Shtey-oyf, elnt!

Shtey-oyf, farnikhtung! Shtey-oyf, mord, fartilikung! — Der sof kumt!

Mayn tate hot mir ibergegebn royte rtsikhe, darn layb un shpitsike oygn,

mayn mame hot mir ibergegebn shtume lipn un grabldike hent,

vos tseflikn di teg un di yorn vi tsesmaliyete federn —

un du — dayn lebn nem ikh tsu, un vos loz ikh dir iber?

Vos loz ikh dir iber?

Di zun hot tsu lebn eyn halbe sho. — Nit merer.

Volkns ahintern vald derneentern zikh tsu di shpitsn fun di beymer,

shtekhn zikh aroyf oyf zey, vi baykher oyf ongesharpte shpiyen.

Royt fargist zikh der himl. Un es nidert arunter aleyn der bashefer

mit an oyfgeefnt oyfgerisn layb, az es zet zikh zayn gantse ingeveyd,

es shmekt fun im mit gezaltseney hits, un es zidt dos geshray fun zayn vund.

— Bashefer, zog ikh, du geyst dokh op mit blut. Tsi shtarbstu, bashefer?

Ober onshtot tsu derzen oyf zayn ponim an oysdurk fun veytik tsekrimtn,

derze ikh gor shtiln un vaykhn gutmut, un onshtot mir tsu entfern —

lozt er zikh nidern arunter kimat biz tsu der same erd tsu,

ikh gib zikh a ris tsu im, vil im tsukhhapn bay a breg fun a finger. —

— Bashefer, zog ikh, du fargist mikh mit blut, — tsi shtarb ikh, bashefer? —

Un, vider, onshtot mir tsu entfern, tsit er zikh oys iber mir,

falt tsu mit zayn ponim tsu maynem, azoy vi a froy,

un nemt umfirn mit di lipn mit zayne iber mayn gantsn guf,

un ikh fil aza heysn bri, vi fun a lekndiker tsung, ibern layb mir

geyt um di tsung un lekt op dos blut, vi a khaye — a muter,

vi a gevinerin lekt op dos blut fun ir norvosgeboirenem kind.

Ikh efn mayne oygn, ikh ze: di zun iz shoyn lang avek. Un der vald

hot zikh tsugerukt neenter tsu mir, vi a shoymer, un shrayt mit fligldike koyles.

Der reyekh fun gots oyfgerisn layb hert zikh fun mir un fun der erd arum,

reyekh fun trakht, fun geburt. — Ot do in mitn fun der velt

baym breg fun a vald, hostu mikh nokhamol bashhafn, bashefer,

hostu mikh a tsveytn mol, a tsveytn mol geboyrn.

Geboyrn un ibergelozn lign mit shpurn fun blut oyf mayn ponim — —

— Bashefer — bashefer!

English Translation

What do the eyes see through the smile? —

Fate. — —

And truly I say: — Someday fate will open door and gate,

will light for us all the fires of its forbidden land,

and we will enter with a smile face to face and body to body in meeting,

and foolish people will call our smile and joyous entering: death.

Yesterday at this time the sun went down. It goes down today again like yesterday.

Field. Forest. Wild stones crawl one over the other.

And over them crawls the light of evening and chases them, drives them.

And I hear how the evening light cries to them: faster, faster!

The sun has half an hour left to live. No more.

And do I have more than half an hour? I belong now to no one.

I am field. I am grass. I am stone. And — I erase myself from memory.

I will, sometime, perhaps, come to the threshold of my home.

I'll pass by and approach. If the door is open, I'll enter.

I'll walk through the rooms, touch the walls, and — nothing more.

I'll dissolve like a wind, like a dust, and let myself go back

to primal force, to forest, to sun, to wind. — — — Enough to be reckoning.

Enough to be hunger, intention, desire. Man, woman, father, mother.

Enough to be word. — —

To go away — — — — —

Where?

Should I run — run away. —

From whom?

My lips murmur:

— Am I no longer a poet? And do I drag on my shoulders a heap of corpses,

a filled sack with bones and remains from songs of the dead! —

I begin to sing out the sounds of your name, but the sounds twist me

like rings of chains, and my longing embraces me like a noose.

I begin to blaspheme: — Body. What is body? — Whether mine or not mine — who needs it?

Flesh — sin. Pressure. Impurity. A target for torture. Wounds.

Pierce it with thorns, the body, strike it with an axe with a blunted edge,

for it is itself a thorn. Itself — an axe. Itself — contempt and blasphemy.

And who should love and purify, when you too I have infected with hatred? —

When you too I have filled with sorrow, with doubts and wavering,

and my own words scatter over me like a hail of sharp nails.

— Let the beast in man arise! — Arise, arise, thousand-year-old one!

With the nails into your own flesh, into the face! Arise, loneliness!

Arise, annihilation! Arise, murder, extermination! — The end is coming!

My father passed on to me red murder, a thin body and sharp eyes,

my mother passed on to me mute lips and groping hands,

that tear apart the days and years like shredded feathers —

and you — your life I take away, and what do I leave you?

What do I leave you?

The sun has half an hour to live. — No more.

Clouds behind the forest draw near to the treetops,

they impale themselves upon them, like bellies on sharpened spears.

Red the sky pours out. And there descends alone the Creator

with an opened, torn-open body, so that all his entrails are visible,

he smells of salted heat, and the scream of his wound seethes.

— Creator, I say, you are bleeding out. Are you dying, Creator?

But instead of seeing on his face an expression of twisted pain,

I see only quiet and gentle kindness, and instead of answering me —

he lets himself descend almost down to the very earth,

I lunge toward him, want to grab him by the edge of a finger. —

— Creator, I say, you are drenching me with blood, — am I dying, Creator? —

And, again, instead of answering me, he stretches out over me,

falls with his face to mine, like a woman,

and begins to move with his lips over my whole body,

and I feel such a hot broth, as from a licking tongue, over my body

the tongue goes and licks off the blood, like an animal — a mother,

like a she-beast licks off the blood from her just-born child.

I open my eyes, I see: the sun is long gone. And the forest

has moved closer to me, like a guard, and cries with winged voices.

The scent of God's torn-open body is heard from me and from the earth around,

scent of pregnancy, of birth. — Right here in the middle of the world

at the edge of a forest, you have once again created me, Creator,

you have a second time, a second time given me birth.

Born and left lying with traces of blood on my face — —

— Creator — Creator!

TRANSLATOR’S NOTE

← / → previous & next poem·1–4 toggle columns·hover a line to align all versions

← PreviousI am weary of keeping account over myself.

359 / 440

Next →Songs from Paradise