דורך לעכער פֿון הייליקן דיל
Through holes in the holy floor
Work 241 of 440
Page 293. 'Dos heylike lid vegn heylikn kremer' continuation: the satirical 'holy' liturgy intensifies. Rats do a 'kadril' (quadrille, a French dance) on holy plates — vermin inheriting the abandoned shop. The eulogy laments the 'heyliker koyne' (holy customer) who won't know where to spend 's'heylike gelt' (the holy money). The funeral procession: God's 'shlite' (dominion), the 'mite' (corpse-bier), the 'pushke' (charity box) beating in rhythm. The burial: the 'ridl' (little spade) digging in 'heylikn zamd' (holy sand). The repeated 'vey, vey, vey' both parodies liturgical refrains and expresses genuine grief for the lost world. Then 'Gas — heym eybike' (Street — Eternal Home) begins — a new poetic manifesto. Words nurtured 'in shtubike vinklen' (in homey corners), in dark nests of warm loneliness, must now go 'oyf!' (up!) into 'shneyike gasn' (snowy streets) — leaving domestic comfort for harsh public engagement.
דורך לעכער פֿון הייליקן דיל
אויף הייליקע טעלער און טאַצן
אַ הייליקן גייען קאַדריל
די פֿיסלעך פֿון הייליקע ראַצן.
דער הייליקער ראַצן־קאַדריל
הילכט אָפּ ביזן הייליקן בוידעם:
מיטאַמאָל אין דער הייליקער שטיל —
רייד הייליקע — רייד פֿון הספּדים:
אַ דער הייליקער קונה
פֿון דער הייליקער וועלט —
וויי, וויי, וויי —
וועט ניט וויסן וואו אויסברענגען
ס'הייליקע געלט —
וויי, וויי, וויי.
עס שוועבט אויפֿן הייליקן טאָג
דעם אויבערשטנס הייליקע שליטה:
אין טרויער פֿון הייליקער קלאָג
באַגלייט ווערט די הייליקע מיטה.
די הייליקע פּושקע קלאַפּט צו
אין הייליקן טאַקט פֿון געיאַמער —
מען פֿירט צו דער הייליקער רו
דעם גוף פֿונעם הייליקן קרעמער.
און דאָס הייליקע רידל
אין דער הייליקער האַנט —
וויי, וויי, וויי —
גראָבט טיפֿער און טיפֿער
אין הייליקן זאַמד —
וויי, וויי, וויי.
גאַס — היים אייביקע
ווערטער מײַנע
אין שטוביקע ווינקלען געהאָדעוועטע,
אין טונקעלן נעסט,
אין וואַרעמען עלנט —
אויף!
לאָזט זיך אין שנייאיקע גאַסן אַרײַן.
Durkh lekher fun heylikn dil
oyf heylike teler un tatsn
a heylikn geyen kadril
di fislekh fun heylike ratsn.
Der heyliker ratsn-kadril
hilkht op bizn heylikn boydem:
mitamol in der heyliker shtil —
reyd heylike — reyd fun hespeydim:
A der heyliker koyne
fun der heyliker velt —
vey, vey, vey —
vet nit visn vu oysbrengn
s'heylike gelt —
vey, vey, vey.
Es shvebt oyfn heylikn tog
dem oybershtns heylike shlite:
in troyer fun heyliker klog
bagleytn vert di heylike mite.
Di heylike pushke klapt tsu
in heylikn takt fun geyamer —
men firt tsu der heyliker ru
dem guf funem heylikn kremer.
Un dos heylike ridl
in der heyliker hant —
vey, vey, vey —
grobt tifer un tifer
in heylikn zamd —
vey, vey, vey.
Gas — heym eybike
Verter mayne
in shtubike vinklen gehodoevete,
in tunkeln nest,
in varemen elnt —
oyf!
Lozt zikh in shneyike gasn arayn.
Through holes in the holy floor
on holy plates and saucers
a holy quadrille dance
the little feet of holy rats.
The holy rat-quadrille
echoes down to the holy attic:
suddenly in the holy stillness —
holy speech — speech of eulogies:
Ah the holy customer
of the holy world —
woe, woe, woe —
will not know where to spend
the holy money —
woe, woe, woe.
There hovers on the holy day
the Almighty's holy dominion:
in sorrow of holy lament
the holy corpse-bier is accompanied.
The holy charity-box beats in rhythm
in holy cadence of lamentation —
they carry to holy rest
the body of the holy shopkeeper.
And the holy little spade
in the holy hand —
woe, woe, woe —
digs deeper and deeper
in holy sand —
woe, woe, woe.
Street — Eternal Home
My words
nurtured in homey corners,
in a dark nest,
in warm loneliness —
up!
Let yourselves into snowy streets.
Page 293. 'Dos heylike lid vegn heylikn kremer' continuation: the satirical 'holy' liturgy intensifies. Rats do a 'kadril' (quadrille, a French dance) on holy plates — vermin inheriting the abandoned shop. The eulogy laments the 'heyliker koyne' (holy customer) who won't know where to spend 's'heylike gelt' (the holy money). The funeral procession: God's 'shlite' (dominion), the 'mite' (corpse-bier), the 'pushke' (charity box) beating in rhythm. The burial: the 'ridl' (little spade) digging in 'heylikn zamd' (holy sand). The repeated 'vey, vey, vey' both parodies liturgical refrains and expresses genuine grief for the lost world. Then 'Gas — heym eybike' (Street — Eternal Home) begins — a new poetic manifesto. Words nurtured 'in shtubike vinklen' (in homey corners), in dark nests of warm loneliness, must now go 'oyf!' (up!) into 'shneyike gasn' (snowy streets) — leaving domestic comfort for harsh public engagement.
← / → previous & next poem·1–4 toggle columns·hover a line to align all versions